Thursday, December 8, 2011
ဓ၀္ၟဆ္ုဏံင့္ယာၟဆီ့မိင္
Sunday, August 7, 2011
၀ါေခါင္လခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့မဂၤလာပြဲ သမုိင္းအက်ဥ္း
႓ုဂ္ထင္းထါင္ လာခုဂ္ခါင္ၟစူးယုိ၀္ ဟွယ့္စါင္းကုိဲ႓း ထုိင့္ဖူၟ၀ါဲသယ္လု္ဖး ေဏ၀္ၟ႓းလာၟ ဆု္သာထံင္ဏါင္း ဏင္စယ္အု္ဟွင္ၟ လု္ skykaren ႓ု္လ၀့္ဖုိင္ မာေဏ၀္ၟထဟွံင္ ေဍာဟ္လင္ထါင္ အု္သင့္ ဍဳဂ္လင္႓းယုိ၀္ေဆ၀္ၟလွ္။
ဖႜံဳဆုိဒ္ေဖါဟ္လာခုဂ္ခါင္စူး ထူ႔ရူ႕ယုိ၀္ ကာလာစါင္းထင္း တာကစၥတန္ မူၟထင္းလု္ဖါခ၀့္ (BC-1864)၊ ကာလာလု္ထံင္ဍာ္႓း တိ႓က္ခါန္ၟဖုိင္ (BC-1866) ဏိင္း၊ ထံင္ၟထီ့ခါန္ၟဏီ့႓ိင္းအု္႓ုိင္ဆုိင္ဏွ္ အွ္ပု္ထုက္ေ၀့(ဏီ့)ဏိင္းခါ့ ကို၀္ေ၀့ ကႏၱာရ၀တီ ႓ီက်ံင္ကိက္ေခႜါဟ္ ထီ့ေဆ၀္ေမံယြာ ဆု္လင္ဍာဏွ္ ကဲထင္းေ၀့လာခုဂ္ခါင္စူး ဆု္ဖၚဆု္မာ (BC-1865) ဏိင္းခါ့ဏွ္ေဆ၀္လွ္။
ေဍာဟ္ေထာတ္ေနာတ္၀း ေယွာတ္၀ီးလာၟၟၟအင္းသံင္းဆ၀့္ပ၀္ပ်ဳက္ေ၀့ဏွ္ဟွး….
.ႃပႜဴးလာဟွယ့္ထါင္ ဟွယ့္ထါင္ ဟွယ့္ထါင္အွ္လု္ဟွိင္း၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္လု္ဃွင့္၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ေဍေမာ၀္ၟဖါၟ၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ေဍဖူၟ၀ါဲ၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ေဍထီသို၀္၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ လု္ဍံဳတု္၀ါန္႔၊ အွ္႓းေခါဟ္လံင္ဆုဂ္လု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းမိင္လးကႜာလု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းသြးေခါဟ္လံင့္ထာ္လု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းဍံဳလင့္ဖင့္က်ာလု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္မိင္လု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္ဖႜိဳ၀္လု္ေဃွ၀္၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ကံု၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ရံု႕ လု္ဟွိင္းလု္ဃွင့္၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ေဍေမာ၀္ၟဖါၟဖူၟ၀ါဲ ကို၀္စုိ၀္ေဍပႜဴးလာ ဟွယ့္ထါင္ ဟွယ့္ထါင္႗။
မု္ခါင္စူးဏွ္ဍ၀္ ခါြဖုိင္တာင္လင္ေ၀့ဍး ေမ၀္ထံုဍဴး ႏဦု႔ဍဴး၊ ေမ၀္အါင္ထံင္ ႏဦု႔႓ိင္း၊ သာကဲုသး ႏဦု႔ဖႜံဳး၊ ဆီ့ေဖါဟ္ ႏဦု႔ကုဂ္၊ ဖ၀့္၀ီၟလး ႏဦု႔ထါင္၊ လူးအြာယါင္ ႏဦု႔ယါင္၊ ထီ့လု္ထဦု႔ခံု ႏဦု႔မိင္ဏွ္လွ္။ ခါင္ၟစူးဟွင္ၟ ႓းဆူ႔လင္ ႏဦု႕မိင္ဍဳဂ္ပါင္ဏွ္ မြာဲ႓းဏွ္လယ့္စာ္႓ို၀္ ေကာ၀္ၾကင္ဟု္မႝီၟမူးခါြ႕လုက္ဆိင့္လု္ဖး အွ္ေ၀့ဍး မူၟႏဦု႕မူၟအု္ေခါဟ္က်ံင္ ပါလၜလင္ေ၀့ ဟု္ႏဦု႕မူး၊ ဟု္ႏဦု႕ခါြ႕ ႏဦု႔ဟွာဏွ္ေဆ၀္လွ္။
ေမ၀္ထံုဍဴး ႏဦု႕ဍဴး၊ ေမ၀္ထံင္ႏဦု႔ထံင္သယ္ဏွ္ဍ၀္ မြာဲေ၀့ဍး၀ီးလာႏဦု႕ဟွာဟု္စၚ ေမံသးဆု္ေသွ္ယာ၊့ ဏါၟဆု္ေသွ္ယာ့၊ ႏုိ၀္ေဖႜ၀္ဆု္ေသွ္ယာ့၊ ဏင့္ဆာဆု္ေသွ္ယာ့၊ သုင္းသာအွ္လင္ၟဍာ ႏဦု႔မိင္ဏွ္လွ္။
(၁)ေ႓့ေမ၀္ထံုဍဴးအွ္ကံု ဆိက္ပႝိက္သုိ၀္ ေဖါဟ္လီလု္ဖး အွ္ကံုအွ္ရံု႕ သၞ၀့္ဃွဴ႕ဃွင္အွ္ တု္တြယ္စူးဆိက္ပႝိက္လာၟကို၀္႓ႜင္ေဍ…။
(၂)ေ႓့ေမ၀္ထံင္ဏီ့႓ံင္းကာထိက္သာသို၀္ ေမာ၀္ၟထာ္ ဖါၟထာ္ ေဖါဟ္လီဏီ့ခ၀့္လု္ဖး လင္ဖါဆိင္းျပာလု္ေဃွ၀္၊ အွ္ကာထိက္သာကို၀္ဆုိ၀္ေဍ…။
(၃)ေ႓့သာကဲုသးသို၀္ ထုိင့္ဖူ.၀ါဲ ေမာ၀္ၟထာ္ ဖါၟထာ္လု္ဖး အဲကဲုေလာဟ္သာ၊ သာကဲုေလာဟ္သာ၊ သာထိင္ၟေလာဟ္သာ၊ သုင္းသာဆါင္းကၚလု္အွ္ သုင္းသာဆုိင့္လာၟ ကို၀္႓ႜင္ေဍ….။
(၄)ေ႓့ဆီ့ေဖါဟ္သို၀္ မဲထင္းလု္ေမ့ထာ္ လင္ေထံလု္အွိ၀္ အု္၀ီ.လင္လု္အုိ၀္ အု္လးထင္း အု္ေဖါဟ္ထင္းေဆ၀္ၟ၊ အ္ုေဖါဟ္ေဍာဟ္ထင္းယွာၟထင္း ဟူၟထင္းေ၀့ဍးကုိ၀္႓ႜင္ေဍ…။
(၅)ေ႓့ဖ၀့္၀ီၟသို၀္ ဍိင္ယိက္ထင္း ဍိင္ႏုိင္ၟမုိင့္စြးထင္းသို၀္ ေဖါဟ္လီေမာ၀္ၟထာ္ ဖါၟထာ္လု္ဖး ဍိင္ယိက္ထင္း လင္ေဖါဟ္လင္လီ ထု္ယ၀္.ျပာထာ့ အု္ရၜႏိုင္ၟမုိင့္ဍးေ၀့ ကို၀္႓ႜင္ေဍ…။
(၆)ေ႓့ထီ့ခႜိင္းသို၀္ ေဖါဟ္လီေမာ၀္ၟထာ္ ဖါၟထာ္သယ္လု္ဖး အွ္ဆံင္းအွ္ခႜါင့္၊ ယွဴးခႜိင္း႓ွ္ယ၀့္လာ.ကို၀္ဆုိ၀္ေဍ…။
(၇)ေ႓့လူးအြာသို၀္ ေမာ၀္ၟထာ္ ဖါၟထာ္ေဖါဟ္လီသယ္လု္ဖး သုင္းသာေဟွ၀္အြာလာၟကို၀္ဟွာေဍ၊ ဆု္ဖၚဆု္မာလု္အု္ေဟွ၀္အြာဏွ္ မာပၱံင္ကဲလာၟဆာ္ ကို၀္ဆုိ၀္ေဍ….။
ေဍာဟ္ေထာတ္ေနာတ္၀း ေယွာတ္၀ီးလာဟွံင္ သုင္းေကသာယွာၟ ေမာ၀္ၟေဍာဟ္မာန္ထ၀့္သယ္ဏွ္ ကိက္လင္ေ၀့ လူးယါင္ ခဦု႕ (ခြ)ထင္းစးေခါဟ္ ေဆာတ္ဖးရာဓနာၟ ခါင္.ေဖွ္စူးဏွ္ေဆ၀္ၟလွ္။
ႃပႜဴးလာ ဟွယ့္ထါင္ ဟွယ့္ထါင္၊ အွ္႓းေခါဟ္လံင္ဆုဂ္လု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းမိင္လးကႜာလု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းသြးေခါဟ္လု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းလံင့္ထာ္လု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းဍံဳလင့္လု္ေဃွ၀္၊ အွ္႓းဖင့္က်ာလု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္မိင္လု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္ဖႜိဳ၀္လု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္႓းဏင္ၟလ၀့္လု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္႓းဏင္ၟခႜယ္လု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္႓းခႜံဳးဆါင္းလု္ေဃွ၀္၊ ဏယ္႓းက်ာမာန္လု္ေဃွ၀္၊ ဟွယ့္ထါင္လု္ဍံဳ၊ ဟွယ့္ထါင္လု္တု္၀ါန္႔၊ ဟွယ့္ထါင္လု္ဟွိင္း၊ ဟွယ့္ထါင္လု္ဃွင့္၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ ေဍေမာ၀္ၟဖါၟ၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ေဍဖူၟ၀ါဲ၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ ေဍ႓ုဂ္ထိင္ၟဆါင့္ဆာ၊ ဟွယ့္ထါင္အွ္ေဍထီသို၀္၊ ဟွယ့္ထါင္သုင္းဃွဳဲ႕သာယြာ၊ ဏင့္ဆာၟဆံင္းခႜါင့္၊ အါင္းလံုၟေထံဖါ၊ အါင္းထာေထံ၊ ဆံင္းေ႓့ခႜီ႕ ဖႜိဳ၀္ေ႓့ဖႜါၟ၊ ဟွယ့္ထါင္ေဆာတ္ေဆ၀္၊ ဟွယ့္ထါင္ေဆာတ္ဓံင့္၊ ဟွယ့္ထါင္ေဆာတ္မႝိက္သိင္ၟလာ့၊ ဟွယ့္ထါင္ေဆာတ္ဆု္ေသွ္ဆု္႓း၊ ဟွယ့္ထါင္ဟွယ္ဆု္ဖၚဆု္မာ၊ ဟွယ့္ထါင္ကုက္ကု္လံု႕ကါင္ကာ၊ ဟွယ့္ထါင္ပၱံင္ဆု္ဖၚဆု္မာ၊ ဟွယ့္ထါင္တာင္ေဍာဟ္ ေမာ၀္ၟဖါၟ၊ ဟွယ့္ထါင္တာင္ေဍာဟ္ဟွိင္းဃွင့္၊ ဟွယ့္ထါင္တာင္ေဍာဟ္ဍံဳတု္၀ါန္႔၊ ဟွယ့္ထါင္တာင္ေဍာဟ္အု္ဆုိဒ္အု္ဆ၊ ကဲလာၟေ၀့ကို၀္႓ႜင္ေဍ...႗။
ပ်ဳင္းေထံခြိက္လူးထုိ၀္ဟွံင္ အင္းမာေဏ၀္ၟေမ၀္လု္စယ္ ေမ၀္အါင္ သာကဲုသး ဆီ့ေဖါဟ္သယ္ေဍလူးထုိ၀္ဏွ္ ေဆာတ္ဖးပ်ဳက္ေ၀့….ႃပႜဴးလာ ဟွယ့္ထါင္ ဟွယ့္ထါင္ ဟွယ့္ထါင္အွ္ လု္ေခါဟ္ထီးေခါဟ္ဍံင္ယုိ၀္၊ ေခါဟ္အြာယင္လူးထုိ၀္…႗ ဍီးထင္းေ၀့ေမ၀္သယ္ ေခါဟ္ဍံင္လံင္ဏွ္ဟွံင္ ခါင္ၟစူးဟွံင္ေ၀့ဍးေဆ၀္ၟလွ္။
ဖႜံဳဆုိဒ္ေဖါဟ္သီး လု္ဏိင္းလု္႓ႜင္ လာခုဂ္ဖုိင္ ကို၀္ဍံဳကို၀္တု္၀ါန္႔ေဍ ခါင္ၟကံုစူးေဆာတ္၀ီးလာ ဆု္ပု္ေယာတ္ဏွ္ လု္ဏိင္းလု္႓ႜင္ ဍးကံုေလာဟ္သာေဖါဟ္လီသယ္ ဟွယ့္ထါင္အွ္ကံု အွ္လာၟေအဃွဴ႕ဃွင္၊ အွ္လာၟသုင္းေအေဟွ၀္၊ သာေအဖါန္၊ ဆု္ဟွယ့္လ၀္ဏွ္ ဏယ္ယ၀့္႓းလု္ေဃွ၀္၊ ပ်ဳက္လာၟေမာ၀္ၟဖါၟ ထူ႕ရူ႕မုင္ၟ႓်ာ ေကႜစိုဒ္ကုက္လာၟ ကု္လံု႕ကါင္ကာ၊ ေဍာဟ္ယွာၟထင္းထ၀့္၊ ယုက္ထ၀့္လာၟ ထံင္ၟသာယွာၟေခါဟ္အြာ၊ အင္းသံင္းဆ၀့္ပ၀္ လ၀္ဟွိဳင့္ေဖါဟ္လီ ရာဓနာၟေဖွ္ေ၀့ မြာဲ႓ို၀္လွ္။
ေမာ၀္ၟဖါၟ သုင္းေကသာယွာၟလု္ဖး အင္းသံင္းဆ၀့္ပ၀္ လ၀္ဟွိဳင့္မာေလာဟ္၀ယ္ ေဖါဟ္လီစူးေခါဟ္လံင္ ခါင္ၟေဖွ္ေဍလူးအြာ လု္ဏိင္းလု္႓ႜင္ လာခုဂ္ဖုိင္ ကို၀္ဏိင္းေဍဏွ္ ကဲထင္းေ၀့ လာခုဂ္ခါင္ၟစူး လင္ေဖါဟ္လင္လီ အု္ထ၀္ထ၀္ အွ္လင္ေထံေဏ၀္ၟမိင္ေ၀့ ထူ႕ရူ႕လု္မိင္ဏွ္ေဆ၀္ၟလွ္။
မူ.ယံင့္ဖါန္
၀ါေခါင္လခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့မဂၤလာပြဲ သမုိင္းအက်ဥ္း
ကရင္အမ်ဳိးသားမ်ား၏ မဂၤလာရွိေသာ ရုိးရာဓေလ့မ်ားအနက္ ကရင့္ရုိးရာ၀ါေခါင္လ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့ မဂၤလာပြဲေတာ္ အလြန္မြန္ျမတ္ေသာ ရုိးရာပြဲေတာ္တစ္ခု ျဖစ္ပါသည္။ ဤမဂၤလာပြဲေတာ္သည္ ဘာသာေရးပြဲေတာ္တစ္ခုမဟုတ္ပါ။ ေရွးဘုိးေဘးဘီဘင္ ကရင္လူၾကီးမ်ား၏ အဆုိအမိန္ ့အရ ၀ါေခါင္လသည္ မေကာင္းဆုိး၀ါးမ်ား၏ ျမဴးတူးေပ်ာ္ပါးသည့္ လရာသီျဖစ္သည္။ ထုိမေကာင္းဆုိး၀ါး ၀ိဉာဥ္(လိပ္ျပာ)မ်ားသည္ လူသားတုိ ့၏ ၀ိဉာဥ္ (လိပ္ျပာ)မ်ားထံ ခုိ၀င္ ပူးကပ္မႈျပဳတတ္သည့္အေပၚ လူသားမ်ား၏ ၀ိဉာဥ္ (လိပ္ျပာ)ႏွင့္ ပူးကပ္ကၽြမ္း၀င္မည္ကုိ အလြန္စုိးရြံသျဖင့္ မိဘဘုိးဘြားမ်ားမွာ သားသမီးေျမးျမစ္မ်ား၏ ၀ိဉာဥ္ (လိပ္ျပာ)ကုိ ေခၚျပီး သန္ ့ရွင္းျဖဴစင္သည့္ ခ်ည္ျဖဴျဖင့္ တုတ္ခ်ည္ ခ်ဳပ္ေႏွာင္လုိက္ျခင္းျဖစ္သည္။
ကရင္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ ျမန္မာျပည္ဟု ယခုေခၚဆုိေသာေဒသသုိ ့ မေရာက္ရွိလာမွီအခ်ိန္ကာလကတည္းကပင္ မြန္ဂုိးလီးယားႏုိင္ငံရွိ ကုန္းျပင္ျမင့္မွေန၍ ကရင့္ရုိးရာခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့အဂၤလာပြဲေတာ္ကုိ ႏွစ္စဥ္ ဆင္ႏႊဲလာခဲ့ၾကပါသည္။ ဟုိးေရွးေခတ္ ဘုိးေဘးဘီဘင္မ်ားသည္ ယခုေခတ္ ကၽြႏု္ပ္တုိ ့ေခတ္ကာလ လူမ်ားႏွင့္ အလြန္ကြဲျပားျခားနားစြာျဖင့္ အသက္ရွည္ၾကာၾကပါသည္။ ေခတ္မွီေဆး၀ါးမ်ားကုိ ရယူသုံးစြဲျပီး အသက္ရွည္ၾကာၾကျခင္းမဟုတ္ေခ်။ ထုိသုိ ့ အသက္ရွည္ၾကာၾကသည့္အတြက္ (ေဖါဟ္လု္ဆီ့ – လီလု္ယာ) (သားသမီးတက်ိတ္ ေျမးတရာ) ဟူ၍ ဘုိးဘြားမ်ား ေျပာစမွတ္ရွိသည္ကုိ ေတြ ့ ရွိမွတ္သားမိပါသည္။ အဆုိပါအဆက္ဆက္ အမ်ားအျပားေသာ သားသမီးမ်ားသည္ နိယာမအရ အခ်ိန္တန္အရြယ္ေရာက္ အိမ္ေထာင္သားေမြးျပဳၾကျပီး ေရာၾကည္ရာ၊ မ်က္ႏုရာ မိမိတုိ ့ ကၽြမ္းက်င္ခုံမင္သည့္ လုပ္ငန္းအစုစုျဖင့္ အရပ္ေဒသအသီးသီးသုိ ့ထြက္ခြါလႈပ္ရွား အသက္ေမြး၀မ္းျပဳၾကသည့္အခါ မိဘဘုိးဘြားမ်ားႏွင့္ အလွမ္းေ၀းကြာၾကျပီး မြန္ဂုိးလီးယားသားအႏြယ္၀င္ မ်ားႏွင့္ ထုိင္း၊ တရုတ္အႏြယ္၀င္လူမ်ဳိးမ်ားတုိ ့ႏွင့္အတူ ေရာေႏွာေနထုိင္လာၾကသည့္အတြက္ မိဘဘုိးဘြားမ်ားက မိမိ၏ သားသမီးေျမးျမစ္မ်ား ကြဲျပား ေပ်ာက္ကြယ္သြားမည္ကုိ စုိးရိမ္ပူပန္ၾက၍ ၀ါေခါင္လျပည့္ေရာက္သည့္အခါ တနယ္တေက်းသုိ ့ေနထုိင္ၾကသည့္ သားသမီးေျမးျမစ္မ်ား၏ စီးပြားေရး၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး အစရွိသည္အားျဖင့္ မည္ကဲ့သုိ ့ ျဖစ္ရွိေနသည္မ်ားကုိ ကုိယ္တုိင္ကုိယ္က် ေတြ ့ျမင္သိရွိႏုိင္ရန္ႏွင့္ စီမံေဆာင္ရြက္ေပးႏုိင္ရန္အတြက္ စုစည္းကာ တခ်ိန္တေနရာတည္း၌ပင္ လုိအပ္သလုိ စီမံေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းျဖစ္ပါသည္။ သားသမီးေျမးျမစ္မ်ားအတြင္း အျပန္အလွန္ ခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီးျပီး စိတ္၀မ္းကြဲျပားမႈမရွိေစရန္ တစုတစည္းတည္း ဆုံးမဩ၀ါဒေပးႏုိင္ရန္လည္း ျဖစ္ပါသည္။
ကရင္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ ေရၾကည္ရာ၊ မ်က္ႏုရာ ျမန္မာျပည္သုိ ့ ဆင္းသက္ထြက္ခြါလာၾကသည့္အခါ အုပ္စုခြဲ၍ “ေမာ၀္ထၚ”(အမိဘက္) “ဖါထၚ” (အဖဘက္)အုပ္စုႏွစ္စု ျဖစ္ေပၚခဲ့ၾကသည္။ ထုိသုိ ့အုပ္မကြဲမွီကတည္းက တဦးႏွင့္တဦး ျပန္လည္မွတ္မိေစရန္ႏွင့္ အခ်င္းခ်င္း အသိအမွတ္ျပဳေစာင့္ေရွာက္ႏုိင္ေရးကုိ ရည္ရြယ္ျပီး မိဘဘုိးဘြားမ်ားျဖစ္သည့္ ကရင့္ေခါင္းေဆာင္မ်ားက မိမိ၏ လက္ေကာက္၀တ္အသီးသီးတြင္ အမွတ္သညာအျဖစ္ ခ်ည္ဖြဲ ့ေႏွာင္ေပးခဲ့ၾကသည္။ ကရင္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ ကုိဘီသႏၱာရအား ျဖတ္သန္းရာတြင္ မုိးအမ်ားဆုံးရြာေသာလျဖစ္သည့္ ၀ါေခါင္လတြင္ ျဖတ္သန္းလာခဲ့ၾကသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ သဲကႏၱရအား ျဖတ္သန္းရာတြင္ မုိးမ်ားရြာသည့္အတြက္ အပူဒဏ္ခံႏုိင္ျခင္း၊ ေသာက္သုံးေရမ်ား အလြယ္တကူ ရရွိျခင္းတုိ ့ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ထုိသုိ ့ သဲကႏၱရာမျဖတ္သန္းမွီ တဦးႏွင့္တဦး ျပန္လည္မွတ္မိၾကေစရန္ ရည္ရြယ္၍ လက္ေကာက္၀တ္တြင္ အမွတ္အသားအျဖစ္ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့ေႏွာင္ေပးျခင္းျဖစ္သည္ဟု ယူဆၾကသည္။ ထုိ ့အျပင္ ၀ါေခါင္လတြင္ ကရင္လူမ်ဳိးတုိ ့သည္ လယ္ယာလုပ္ငန္းခြင္အတြင္းသုိ ့၀င္ ေရာက္လုပ္ကုိင္ၾကသည့္ အခ်ိန္အခါျဖစ္သည့္အေလွ်ာက္ အလြန္ပင္ပန္းသျဖင့္ မေကာင္းဆုိး ၀ါးမ်ား ပူးကပ္သည့္အခါ လူ၏ခႏၶာကုိယ္၌ရွိေသာ ၀ိဉာဥ္ (လိပ္ျပာ)မ်ား လႊင့္ပါးမသြားေစဘဲ အစားအေသာက္မ်ားမ်ား ပုိမုိစားသုံးႏုိင္ရန္ရည္ရြယ္၍ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့ျခင္း ျပဳလုပ္ၾကသည္ဟု ယုံၾကည္ၾကသည္။
ကရင္ရုိးရာခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့မဂၤလာပြဲေတာ္သည္ စင္စစ္အားျဖင့္ အလြန္ေကာင္းျမတ္သည့္ အႏွစ္သာရႏွင့္ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ား ပါရွိပါသည္။ ကရင္လူမ်ဳိးသည္ စိတ္ထားျဖဴစင္သန္ ့ရွင္းျပီး၊ ကံတရားအေပၚ သက္၀င္ယုံၾကည္အားကုိးေသာ လူမ်ဳိးတမ်ဳိးျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ အစဥ္သျဖင့္ ကံေကာင္းအေၾကာင္းလွေစရန္ႏွင့္ မေကာင္းသည့္အေၾကာင္းတရားမ်ား ၾကဳံေတြ ့ ခံစားရျခင္းမ်ဳိး မရွိေစရန္အတြက္ မိဘဘုိးဘြားမ်ားမွ ေမတၱာပုိ ့သ ဆုေတာင္းပထနာ ျပဳေပးျခင္းလည္းျဖစ္ပါသည္။ အခ်ဳပ္အားျဖင့္ ဆုိရပါလွ်င္ ကရင္အမ်ဳိးသားထုအတြင္း စည္းလုံးညီညြတ္စြာျဖင့္ ေနထုိင္လႈပ္ရွားျခင္း၊ ေကာင္းျမတ္သည့္ ကုိယ္က်င့္တရားႏွင့္ျပည့္စုံရန္ အားထုတ္ၾကဳိးပမ္းေစျခင္း၊ မိမိ၏အမ်ဳိးသားေရးစိတ္ဓါတ္မ်ား ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္မ်ား တုိးတက္ပြားမ်ား ရွင္သန္ႏုိးၾကားေစျခင္းမ်ားကုိ ျပည္လည္လွစ္ဟႏုိးဆြေပးသည့္ ကရင့္ရုိးရာ ၀ါေခါင္လ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့ မဂၤလာပြဲေတာ္ကုိ အစဥ္အလာမပ်က္ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တုိင္း က်င္းပလုပ္ေဆာင္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
ကရင့္ရုိးရာ၀ါေခါင္လ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့မဂၤလာပြဲေတာ္သည္ ေတာင္ေပၚ၊ ေျမျပန္ ့ ကရင္တစ္မ်ဳိးသားလုံး၏ မဂၤလာရွိေသာေန ့ၾကီးတေန ့ ျဖစ္ပါသည္။ ဤကဲ့သုိ ့ ကရင္မိဘဘုိးဘြာားမ်ား၏ တစ္ခုတည္းေသာ ရုိးရာအေမြအႏွစ္ၾကီးျဖစ္ျပီး ကရင္အမ်ဳိးသားအားလုံး၏ စည္းလုံးညီညြတ္ေရးကုိ တည္ေဆာက္ေပးခဲ့ေသာ ေန ့ၾကီးတေန ့ လည္းျဖစ္ပါသည္။
ကရင့္ရုိးရာ၀ါေခါင္လ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့မဂၤလာပြဲေတာ္သည္ ၀ါေခါင္လဆန္း ၁ ရက္မွ ၁၅ ရက္ လျပည့္ေန ့အထိ ႏွစ္စဥ္ က်င္းပလုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကျပီး လမည့္ ကရင့္သကၠရာဇ္ ၂၇၄၈ ခုႏွစ္၊ ၀ါေခါင္လဆန္း ၁၅ ရက္ လျပည့္ေန ့တြင္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပမွ ကရင္အမ်ဳိးသားမ်ား ၀ါေခါင္လခ်ည္ျဖဴဖြဲ ့မဂၤလာပြဲေတာ္အား စည္ကားသုိက္ျမဳိက္စြာက်င္းပလုပ္ေဆာင္မည္ျဖစ္ပါသည္။
ဖားစည္သံမွ ကူးယူတင္ၿပထားသည္။
ဖါးစည္သံ
Wednesday, June 9, 2010
စာေပစိတ္ဓာတ္ကို သံုးသပ္မိျခင္း...
ကရင္လူမ်ိဳးသည္ စာေပယဥ္ေက်းမွဳ ျပည့္စံုစြာရွိသည့္ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ တုိင္းရင္းသား
လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳခံရျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ စာေပယဥ္ေက်းမွဳကေတာ့ ရွိသည္။ တုိးတက္မွဳကား မရွိ၊ တုိးတက္ေအာင္လည္း စိတ္မကူးၾက၊ စာေပစိတ္ဓာတ္ျပည့္၀သူ အလြန္ရွားသည္။ ဒါေၾကာင့္ ကရင္သည္ လူဦးေရနဲ႔ ၾကည့္လွ်င္ စာေပစိတ္ဓာတ္ နည္းေသးသည္ဟု ဆုိလ်ွင္ မွားမည္မထင္။
စာရွဳသူအေနျဖင့္ ကရင္သည္ စာေပစိတ္ဓာတ္နည္းသည္ကို လက္မခံႏုိင္လွ်င္ လက္ရွိ ကရင္စာေပအဆင့္အတန္းႏွင့္ ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔ ေန႔စဥ္သြားလာလွဳပ္ရွားေနသည္ ဆန္းစစ္ၾကည့္လွ်င္ အေျဖေပၚပါလိမ့္မည္။
သို႔အတြက္ စာေပစိတ္ဓာတ္ ရွိမရွိ သိခ်င္လွ်င္ ကရင္တစ္ေယာက္ကို ကရင္စာေရးခုိင္းၾကည့္ပါ။ ဒါမွမဟုတ္ ဖတ္ခုိင္းၾကည့္ပါ။ အေျဖမည္သို႔ ထြက္လာမည္နည္း။ ထုိ႔ထက္ပို၍ သိသာသည္က ကရင္ေတြ ေနထုိင္ၾကသည့္
ျမိဳ႕၊ရြာေတြမွာ ကရင္စာေပ ဖြင့္လွစ္သင္ၾကားျခင္း၊ အလြန္နည္းလုိ႔ပါပဲ။ ဒါ ဘယ္သူမွ ျငင္းလုိ႔မရသည့္ သာဓကတစ္ခုပါ။ ကရင္ျဖစ္ျပီး ကရင္စာကို ျပန္ေလ့လာသင္ယူရန္ ၀န္ေလးေနလွ်င္ စာေပစိတ္ဓာတ္ မရွိသူပင္ျဖစ္သည္။ ´စာေပစိတ္ဓာတ္ဟူသည္ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဓာတ္ရဲ႕ အေျခခံျဖစ္၍ စာေပစိတ္ဓာတ္မရွိလွ်င္ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဓာတ္မရွိျခင္းႏွင့္ အတူတူပင္ျဖစ္သည္´။
ဒါေၾကာင့္လည္း အမ်ိဳးခ်စ္သူတုိင္း မိမိစာေပကို ျမွင့္တင္ၾကသည္ ဟု စာေပပုဂၢိဳလ္ၾကီးမ်ားက ဆုိစမွတ္ျပဳၾကသည္။ ကရင္လူမ်ိဳးသည္ မိမိ၏စာေပကို အထင္ေသး၏။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို အထင္ေသးလွ်င္ ဘယ္ေသာအခါမွ ေအာင္ျမင္မွဳမရွိႏုိင္ေပ။ ကိုယ့္ေျခေထာက္ကို ျပန္ရုိက္လွ်င္ ကိုယ္ပဲ အသားနာမည္။ ကိုယ့္မိသားစုကို ကိုယ္မခ်စ္လွ်င္ အဘယ္သူ လာခ်စ္မည္နည္း။ ကိုယ့္မိသားစု အခက္အခဲကို ကိုယ္မကူညီလွ်င္ ကိုယ္ပဲ ဒုကၡေရာက္ႏုိင္သည္။ ကိုယ့္စာေပ
ကို အထင္ေသးလွ်င္ ကိုယ့္ကိုယ္ကို အထင္ေသးသည္ႏွင့္ အတူတူပင္။
ကရင္လူမ်ိဳးသည္ ပညာတတ္ၾကီး၊ ပညာရွင္ၾကီး မဟုတ္သည့္တုိင္ ပညာတတ္ေတ့ာ ရွိပါသည္။ ပညာတတ္ဟု ဆုိရာမွာ ယေန႔ ကရင္လူမ်ိဳးထဲမွ ပညာေရး၀န္ထမ္းမ်ား၊ က်န္းမာေရး၀န္ထမ္းမ်ား၊ ဘြဲ႔ရပုဂၢိဳလ္မ်ားႏွင့္ ဘာသာေရးေခါင္ေဆာင္မ်ား စသူတုိ႔ကို ဆုိလုိပါသည္။
၎ပုဂၢိဳလ္တုိ႔သည္ အမ်ိဳးသား စာေပအတြက္ ဘာေတြ လုပ္ေဆာင္ေနသနည္း။ ရွင္းပါသည္။ ဘာမွ လုပ္ေဆာင္ျခင္း မေတြ႔ရေသးေပ။ ေနာင္လည္း ေတြ႔ရမည့္ပံုမေပၚ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ ယေန႔ ေခတ္ပညာ
ဆည္းပူးေနေသာ ကရင္လူငယ္ ေမာင္မယ္မ်ားသည္ မိမိစာေပကို လံုး၀စိတ္မ၀င္စားလုိ႔ပါပဲ။
သို႔ေသာ္ အနည္းစုေတာ့ ရွိေကာင္းရွိမည္။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္သာ စာေပကို စိတ္၀င္စားမည္ဆုိလွ်င္ အမ်ားကို
လႊမ္းျခံဳႏုိင္မည္မဟုတ္ေပ။ တစ္နည္းေျပာရလွ်င္ စာေပတုိးတက္ေအာင္ မလုပ္ေဆာင္ႏုိင္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ကရင္လူမ်ိဳးသည္ စာေပစိတ္ဓာတ္ မရွင္နုိင္ေသးဟု ေကာက္ခ်က္ခ်ရပါလိမ့္မည္။
စာေပစိတ္ဓာတ္ႏွင့္ပတ္သက္လုိ႔ စာေရးသူေတြ႔ရသေလာက္ ေခတ္ပညာတတ္ လူငယ္ေတြကို တီးေခါက္ၾကည့္ေသာအခါ စာေပစိတ္ဓာတ္ မရွိမွန္းသိရသည္။ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ သူတုိ႔ႏွဳတ္ဖ်ားမွ စာေပအေၾကာင္း ထြက္မလာလုိ႔ပါပဲ။ စာေရးသူသည္ ကရင့္ဓေလ့မေပ်ာက္ပ်က္ရန္ ရည္သန္ျပီး တတ္ႏုိင္သေလာက္ ကရင္ေရးရာ စာအုပ္ေတြကို မၾကာမၾကာ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေ၀ျဖစ္သည္။
တစ္ေန႔တြင္ စာေရးသူ ထုတ္ေ၀ထားေသာ စာအုပ္ေတြကို ကရင္လူမ်ိဳးအမ်ား ေလ့လာဖတ္ရွဳႏုိင္ရန္ အမ်ားျမင္ႏုိင္သည့္ ေနရာတစ္ခုမွာ ခ်ထားပါသည္။အဲသည္အခ်ိန္မွာ ဥပေဒေက်ာင္းသားတစ္ဦးက စာအုပ္ခ်ထားသည္ကိုေတြ႔ေတာ့ တရွိန္ထုိးေျပးလာၾကည့္ကာ အနားေရာက္မွ ကရင္စာအုပ္မွန္းသိေတာ့ ၾကည့္ေတာင္ မၾကည့္ေတာ့ဘဲ လွည့္ထြက္သြားသည္။
ေနာက္တစ္ေယာက္က ေဆးေက်ာင္းသားတစ္ဦးပါ။
သူနဲ႔စာေရးသူ စကားစပ္မိရာ စာေပအေၾကာင္းဘက္သို႔
ေရာက္သြားသည္။ သူက `ကရင္စာဟာ ဘယ္ေနရာမွ အသံုးမ၀င္ပါဘူးကြာ၊ကရင္စာ မတတ္ေတာ့လည္း ဘာျဖစ္လဲ၊ ကရင္စာတတ္ေတာ့လည္း စီးပြါးေရး အေထာက္အကူျပဳတာ မဟုတ္ဘူး၊ ေခတ္မမွီတဲ့ ပညာေရးတစ္ခုကို ၾကိဳးစားပမ္းစား သင္ယူေနလွ်င္ အခ်ိန္းျဖဳန္းတာနဲ႔ အတူတူပဲ။ အခ်ိန္ကို အက်ဳိးရွိရွိ အသံုးခ်စမ္းပါ`…လုိ႔ေျပာသြားပါတယ္။ သူ႔အျမင္မ်ိဳး ကရင္လူငယ္ေမာင္မယ္မ်ားထဲမွာ ဘယ္ေလာက္ရွိေနျပီလဲ ဟု မေျပာတတ္ေတာ့ေပ။ မ်ားမ်ားသာ ရွိလွ်င္ေတာ့ ကရင္လူမ်ိဴး ျမန္ျမန္ေပ်ာက္ကြယ္သြားမည္မွာ ေသခ်ာသည္။
ေခတ္ပညာ ဘယ္ေလာက္ေတာ္ေတာ္၊ ဘယ္ေလာက္တတ္တတ္၊ အမ်ိဳးသားဘာသာစကားႏွင့္ စာေပကို
စိတ္၀င္စားမွဳ မရွိသေရြ႕ စာေပစိတ္ဓာတ္ရွိသူဟု မဆုိထုိက္ေပ။ ပညာတတ္တစ္ေယာက္အျဖစ္ေတာ့ အသိအမွတ္ျပဳ ခံရေကာင္းခံရပါလိမ့္မည္။ သို႔ေသာ္ တန္ဖုိးရွိေသာ သူတစ္ေယာက္အျဖစ္ေတာ့ သမုိင္းတြင္ရစ္မည္ မဟုတ္။
စာေရးသူ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ရွိေလသည္။ သူက အေ၀းသင္တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားပါ။ ကရင္စာေပနည္းျပလုပ္ခဲ့သလုိ လုပ္အားေပးဆရာလည္း လုပ္ခဲ့ဖူးသည္။ ရုတ္တရက္ၾကည့္လွ်င္ေတာ့ စာေပစိတ္ဓာတ္ အေတာ္ရွိပံု ထင္ရသည္။ ဘယ္မွာဟုတ္မွာတုန္း။ ေနာက္မွ သူ႔မွာ စာေပစိတ္ဓာတ္ ေလးေလးနက္နက္ မရွိမွန္း သိလုိက္ရသည္။ ျဖစ္ပံုက ဒီလုိပါ။သူနဲ႔ စာေရးသူသည္ ေျပာမနာ ဆုိမနာ တစ္ေယာက္အေၾကာင္းတစ္ေယာက္သိသူေတြ ျဖစ္သည္။ ကိစၥတစ္ခုေပၚတုိင္း ဆက္သြယ္ၾကသည္။
တုိင္ပင္ၾကသည္။ သူက စာေရးသူကို ဆက္သြယ္ရန္ အျမဲလုိလုိ စာေရးအေၾကာင္းၾကားေလ့ ရွိသည္။
သူ႔စာက ကရင္လုိ တစ္ခါမွ မေတြ႔ရပါ။ တကယ္လုိ႔ စာေပစိတ္ဓာတ္ရွိလွ်င္ ပိုးကရင္အခ်င္းခ်င္း ပိုးကရင္လုိသာ ေရးသင့္သည္။
ထုိနည္းတူ ကရင္အမ်ားစုသည္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး ဆက္သြယ္ရာမွာ ကိုယ့္ဘာသာစကားစာေပေရးထံုးႏွင့္ ဆက္သြယ္သည့္အေလ့အထ အလြန္နည္းေသးသည္။ ဒါေတြကို ၾကည့္လွ်င္ ကိုယ့္စာေပကို ခ်စ္ရာမေရာက္ဘဲ ႏွစ္ရာေရာက္သည္။ ကိုယ့္စကား၊ ကိုယ့္စာေပ ေျပာတတ္၊ ေရးတတ္လ်က္သားနဲ႕ မေျပာ၊ မရးဘူးဆုိလွ်င္ ကိုယ့္လူမ်ိဳးတံုးေအာင္လုပ္ျခင္းႏွင့္ ဘာျခားဦးမည္နည္း…။
ဒါေၾကာင့္ `ငါ စာေပစိတ္ဓာတ္ရွိသည္ `ဟု ေအာ္ရံုႏွင့္မျပီး၊ အေျပာနွင့္အလုပ္ တစ္ထပ္တည္းက်ေအာင္ လုပ္သင့္ပါသည္။ ေနာက္ျဖစ္ရပ္တစ္ခုကား ေႏြရာသီ ေက်ာင္းပိတ္သည့္အေတာအတြင္း စာေပစိတ္ဓာတ္ရွိေသာ ရြာေတြက ကရင္စာေပသင္တန္း ဖြင့္လွစ္ၾကသည္။ သင္တန္းဖြင့္ေတာ့ ျပႆနာႏွင့္ တုိးျပန္သည္။ အေၾကာင္းကား ပညာတတ္ သမီးတစ္ေယာက္က ကရင္စာ လာသင္သည္။ သူမ စာလာသင္သည္ကို မိဘေတြက မၾကိဳက္ၾက၊ မသင္ရန္ တားျမစ္သည္။ ေနာက္ေတာ့ သူမ၏ အေမက `ကိုယ့္အလုပ္ကိုယ္လုပ္တာ အေကာင္းဆံုးပဲ သမီး၊ ကရင္စာေပနည္းျပေတြလုိ ေလလြင့္မေနနဲ႔၊ သူတုိ႔ေတြက အျမင္က်ဥ္း၊ အယူသီး၊ အစြန္းေရာက္ေတြ၊ ကရင္စာသင္ေနမယ့္အစား ဂ်ဴရွင္ၾကိဳတက္ထားႏုိင္ရင္ သမီးအတြက္ ပိုေကာင္းေသးတယ္။ သမီးက ကရင္စာကို ၾကိဳးစားပမ္းစား သင္ယူေနတာ ဘ၀ေရွးေရးအတြက္ ဘာအေထာက္အကူျပဳမွာမုိ႔လုိ႔လဲ` စသည္ျဖင့္ သူ႕သမီးေလးကို တရေဟာ ေျပာခ်သြားသည္။
ျပီးေတာ့ သူမအေဖကလည္း စာေပနည္းျပေတြဆီသြားကာ `နင္တုိ႔သင္တန္းဖြင့္တာ ဘယ္သူဖြင့္ခုိင္းလုိ႔လဲ၊ သင္တန္းေၾကာင့္ ကေလးေတြ ပ်က္စီးကုန္ျပီ၊ နင္တုိ႔သင္တန္းက ဘယ္မွာ တကၠသုိလ္ ရွိလုိ႔လဲ၊ ကရင္စာေပသင္တန္းေအာင္ျမင္ရင္ေရာ အလုပ္ခန္႔စရာ ရွိလုိ႔လား၊ အဓိပၸါယ္မရွိတဲ့ အလုပ္ေတြ ေလွ်ာက္မလုပ္ပါနဲ႔၊ နင္တုိ႔လုပ္ရပ္ကို ရပ္တန္းက ရပ္ပါေတာ့` စသည္ျဖင့္ ေျပာသြားသည္။
သူတုိ႔စကားေၾကာင့္ အားလံုးက ဇေ၀ဇ၀ါ ကေမာက္ကမ ျဖစ္ကုန္သည္။ တရြာလံုးက သူတုိ႔ကို ဘယ္သူမွ မလြန္ဆန္ရဲေပ။ ေနာက္ေတာ့ သင္တန္းရက္မေစ့ဘဲ တစ္၀က္တစ္ျပက္ႏွင့္သာ အဆံုးသတ္လုိက္ရသည္။
ထုိ႔ျပင္ စာေပစိတ္ဓာတ္ မရွိသည္ထက္ မသိတာက ပို၍ပင္ ခက္ေသးသည္။ ေက်းလက္ေဒသ တစ္ခ်ိဳ႕ ရြာေတြဆုိလွ်င္ ေအးေဆးလြန္းလွသည္။ ပညာေရးအသိ၊ က်န္းမာေရးအသိ၊ ႏုိင္ငံေရးအသိ၊ အမ်ိဳးသားေရးအသိ၊ စာေပအသိစသည့္ အသိဟူသမွ် မရွိေသးေခ်။ ရုိးရာဓေလ့ေတာင္မွ လုပ္သာလုပ္ျပီး ဦးတည္ခ်က္ မသိၾကေခ်။
အခ်ိန္တန္လွ်င္ လယ္လုပ္သူက လယ္ထဲဆင္း၊ ျခံသမားက ျခံထဲ၀င္၊ အေရာင္းအ၀ယ္သမားက အေရာင္းအ၀ယ္ရွာ သည္လုိႏွင့္ပဲ လည္ပတ္ၾကသည္။ စာေပသင္ရေကာင္းမွန္း မသိၾကေခ်။ စာေပအသိ မရွိေတာ့ စာေပစိတ္ဓာတ္ကား အဘယ္မွာ ရွိမည္နည္း။ အမ်ားစုက ကရင္စာေပကို မတတ္ၾကေပ။ အဲလုိရြားလည္း ရွိေသးသည္။ တစ္ခ်ိဳ႕က ေရးထံုးကြဲ၍ မသင္ယူႏုိင္ဟု ဆင္ေျခလက္ေျခေပးတတ္ေသးသည္။ စာေပေရးထံုး ဘယ္လုိပဲ ကြဲျပားကြဲျပား၊ စာေပစိတ္ဓာတ္ ရွိလွ်င္ေတာ့ ကိုယ့္ဘာသာစကားႏွင့္ သင့္ေတာ္သည့္ ေရးထံုးတစ္ခုေတာ့ တတ္ထားရန္ လုိအပ္ပါသည္။ ဥပမာ -စေကာကရင္ဆုိလွ်င္ စေကာကရင္စာ တတ္ရမည္။ အလားတူ ပိုးကရင္လည္း ပိုးကရင္စာ တတ္ရမည္ျဖစ္သည္။
စာေပေရးထံုး အမ်ိဳးမ်ိဳးထဲမွ အေရွ႕ပိုးကရင္ ေရးထံုး(ေရွးေဟာင္း၊ကရင္စာ)နွင့္ ယေန႔ ကရင္သံဃာေတာ္မ်ား အခန္းက႑ကို အလ်ဥ္းသင့္လုိ႔ အက်ဥ္းမွ် ေျပာလုိပါသည္။(ပုတ္ခတ္ေ၀ဖန္ျခင္း မဟုတ္ပါ)
ျမိဳ႕ၾကီးျပၾကီးမွာ ကရင္သံဃာေတာ္မ်ား ဦးစီးဦးေဆာင္သည့္ ပရိယတၱိစာသင္တုိက္ေတြ ရွိပါသည္။ ကရင္ဘုန္းၾကီးေတြ ထုိင္သည့္ေက်ာင္းဆုိလွ်င္ စာသင္သား အမ်ားစုကေတာ့ ကရင္ေတြခ်ည္းသာ ျဖစ္သည္။
သို႔ေသာ္ သူတုိ႔ေလးေတြ ကရင္စာ မတတ္ရွာေပ။ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္ကိုယ္တုိင္က ကရင္စာ ေရးႏုိင္၊ဖတ္ႏုိင္မွဳ အားနည္းေလေတာ့ အမ်ိဳးသားအက်ိဳး၊ စာေပအက်ိဳး ဘယ္လုိထမ္းေဆာင္မည္နည္း။
(ပရိယတၱိ ထူေထာင္ျခင္း၊ စာေပသင္ၾကား ပို႔ခ်ျခင္းသည္ စာေပမ်ိဳးဆက္သစ္ ေမြးထုတ္ျခင္း မဟုတ္ဟု မဆုိလုိပါ) စာေပ တသီတတန္းတတ္ျပီး ကရင္စာေပ စိတ္ဓာတ္ မရွိသည္ကို ဆုိခ်င္ပါသည္။ ျမိဳ႕၌ ကရင္ေက်ာင္း ဆုိင္းဘုတ္ေတြကိုၾကည့္ပါ။ ကရင္ဘာသာႏွင့္ ဆုိင္ဘုတ္တင္တာ သိပ္မေတြ႔ရေပ။
တစ္ေက်ာင္းတစ္ေလေတာ့ ရွိေကာင္းရွိႏိုင္ပါသည္။ မ်ားမ်ားစားစား မရွိေသး။ ကရင္ေက်ာင္းသည္ ကရင္ဘာသာလုိ ဆုိင္းဘုတ္တင္ထားျခင္းအားျဖင့္ အျခားလူမ်ိဳး၊အျခားဘာသာစကားကို ထိခုိက္စရာအေၾကာင္းမရွိေပ။ ကိုယ့္ဘာသာစကားကိုလည္း ျမွင့္တင္ရာ ေရာက္သည္။ ကုိယ့္မွာ စာေပေရးထံုးရွိေၾကာင္း၊ တျခားတုိင္းရင္းသားညီေနာင္ေတြကို သိခြင့္ေပးသလုိ တုိင္းရင္းသားအခ်င္းခ်င္း နားလည္မွဳလည္း ရရွိလာမွာျဖစ္ပါသည္။
ေတာမွာ ကရင္ရြာ၊ ကရင္ေက်ာင္း၊ ကရင္ဘုန္းၾကီးေတြကို ျပန္ၾကည့္ေတာ့လည္း ကရင္စာေပစိတ္ဓာတ္ႏွင့္ပတ္သက္လွ်င္ ရင္ေလးစရာပင္။ အမ်ားစုက အလွဴခံျခင္း၊ ေက်ာင္းေဆာက္ျခင္း၊ဘုရားတည္ျခင္း၊ ေက်ာင့္ေစာင့္ျခင္း၊ ဇာတ္ပြဲသဘင္ငွါးျခင္း စသည့္ျဖင့္ လုပ္ၾကသည္။
စာေပသင္တန္းဖြင့္ျခင္းကား ရွိေသာ္လည္း တနယ္မွာ တစ္ေက်ာင္း၊ တစ္ပါးတစ္ေလသာ ရွိတတ္သည္။
အမွန္မွာေတာ့ ဘုန္းၾကီးေတြက ၾသဇာအာဏာသက္ေရာက္မွဳရွိပါသည္။ အမွဳအခင္းကလြဲျပီး ဘုန္းၾကီးေျပာလွ်င္ အားလံုးျပီးသည္။သုိ႔ျဖစ္၍ ေက်ာင္းထုိင္ဘုန္းၾကီးေတြက စာေပစိတ္ဓာတ္သာ ရွိလွ်င္ ကရင္စာေပသင္ၾကမည္လုိ႔ တစ္ခြန္းေျပာလုိက္သည္ႏွင့္ တစ္ရြာလံုးလုိလုိ စာလာသင္ၾကမည္မွာျဖစ္သည္။
အဲသည္လုိ ႏွိဳးေဆာ္ရန္ေနေနသာသာ တစ္ဦးတစ္ေယာက္က စာေပသင္တန္းဖြင့္ခ်င္လုိ႔ သြားတင္ေလွ်ာက္တာေတာင္မွ မလုိလား၊ ခြင့္မျပဳသည့္ ဘုန္းၾကီးကလည္း ရွိေသးသည္။
စာေရးသူအေတြ႔အၾကံဳအရ တခ်ိဳ႕ဘုန္းၾကီးဆုိလွ်င္ ဇာတ္ပြဲငွါးဖုိ႔ အခ်ိန္ေပးႏုိင္သည္။ ကရင္စာေပသင္တန္းဖြင္ဖုိ႔က်ေတာ့ အခ်ိန္မေပးႏုိင္။ ေဘာလံုးပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးအတြက္ ပိုက္ဆံသန္းႏွင့္ခ်ီျပီး မတည္ႏုိင္သည္။ စာေပသင္တန္းအတြက္က်ေတာ့ ေသာင္းဂဏန္းေလာက္ေတာင္မွ အကုန္အက်မခံႏုိင္။ အေျခအေနက အဲသည္လုိရွိသည္။ အလြန္အံုၾသဖုိ႔ ေကာင္းလွသည္။ စာေရးသူ ေ၀ဖန္ပုတ္ခတ္ေျပာဆုိျခင္း မဟုတ္ပါ။ စာေပစိတ္ဓာတ္ႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး တင္ျပျခင္းသာျဖစ္ပါသည္။
တကယ္ေတာ့ ကရင္သည္ ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ျဖစ္၊ ပညာတတ္အလႊာျဖစ္ျဖစ္၊ သာမန္လူတန္းစားအလႊာျဖစ္ျဖစ္ စာေပစိတ္ဓာတ္ရွိသူ အနည္းစုသာ ျဖစ္သည္။ စာေပစိတ္ဓာတ္သာ ရွိခဲ့ပါမူ ယခုလုိမ်ိဳး စာေပ ေအာက္က်ေနာက္က် ရွိေနမည္မဟုတ္ပါ။ တုိးတက္ေအာင္ မလုပ္ႏုိင္သည့္တုိင္ တတ္ေအာင္ေတာ့ သင္ယူၾကရမည္ျဖစ္သည္။ ယခုက်ေတာ့ ဆယ္ပံုတစ္ပံုသာ မိမိစာေပကို ေရးႏုိင္ဖတ္ႏုိင္သူရွိ၍ ကရင္လူမ်ိဳး စာေပစိတ္ဓာတ္ ရွိသည္၊ မရွိဘူးဆိုတာ သံုးသပ္ရင္း လုိအပ္ေနေသာ ကရင္စာေပစိတ္ဓာတ္တစ္ခုကို ၀ိုင္း၀န္းျဖည့္စြက္ၾကေစလုိေၾကာင္း……။
ပိုးဖလံ(ယမ္းေငြ႔ေျမ)
2749-ခုႏွစ္ ကရင္နွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္၊ သထံုျမိဳ႕နယ္၊ အထိန္းအမွတ္စာေစာင္မွ။
Thursday, May 20, 2010
Karen Dhamma Talk( ဖႜံဳဓ၀္ၟဆု္ခႜါင္)
လု္ေအန္တာနက္ဖုိင္အုိ၀္ ပု္ေအေယာ၀္ထါင္စာ္႓ို၀္…႓းဆါင့္လု္ ပု္ဖႜံဳယွင္ေဖါဟ္ သင့္ဂၞီ႕သယ္ တြ၀့္ထးဓ၀္ၟ
လု္ဖး ဍး႓းကႜါင္ေအးေဆ၀္ၟလွ္။ ပု္ဖႜံဳယွင္ေဖါဟ္ သင့္ဂၞီ႕ တြ၀့္ဓ၀္ၟေသွ္၊ အု္မိင္ေဍာဟ္သယ္ အွ္ဍးသာလွ္။
လာဏင့္႓ို၀္သီး ဆု္ပၠံဳဍဳဂ္လင္ေဏ၀္ၟလု္ေအန္တာနက္ဖုိင္ ဍး႓းကႜါင္ေအးသီး ဟု္လ၀္ေသွ္ေဆ၀္ၟ။
စင္႓ို၀္ လု္ဒကာဂမႜိဳင္သယ္ခ၀့္သီး ဆု္သာပု္ေယာတ္အွ္သီးမြာဲေဆ၀္ၟ၊ လု္ဟွးထီ့ခါန္ၟအု္ယာင္သယ္လု္ဖး
လု္ဖံႜဳသင့္ဂၞီ႕တြ၀့္ထးဓ၀္.ေျပသယ္လု္ဖး မု္ဟွဳင့္႓း၊ မု္ဆံင့္ဏး႓းသီး လု္ယ၀့္႓းသီးခ၀့္မြာဲေဆ၀္ၟ၊ ေ႓့သို၀္ ဆု္ကးဆု္ဟွယ္သယ္လု္ဖး ေဏ၀္ၟ႓းလာၟ၊ ဆံင့္ဏး႓းလာၟ ဖႜံဳဓ၀္.သယ္ ဆု္မူ႕လာၟအွ္ေဆ၀္ၟ အု္ေခါဟ္က်ံင္
အင္းတာင္ပၠံဳ၊ ဍဳဂ္လင္႓း ဖႜံဳသင့္ဂၞီ႕ဓ၀္ၟသယ္ လု္ေအန္တာနက္ဖုိင္ယုိ၀္ေဆ၀္ၟလွ္။
လာဏင့္႓ုိ၀္ တြ၀့္ဓ၀္ၟဆာၟ သင့္ဂီၞ႕သီးခ၀့္ ထံင္အု္လုက္ လု္ေသွ္ယာ့ကဲ႓းအု္ေခါဟ္က်ံင္ ထံင္အု္ေဏ၀္ၟလု္ဆင့္ဏွ္
မု္ဍဳဂ္လင္ေဆ၀္ၟလွ္။ အု္ခါ့ယို၀္ဏွ္ မု္ဍဳဂ္လင္ ဖႜံဳေဖါဟ္ဆု္ခႜါင္ဓ၀္ၟေျပ(Karen Dhamma Talk) ယုိ၀္ မြာဲေ၀့ဍး MP3 Files လွ္။ လု္ (video ) ဆု္ဟွင္မုိင့္ဏွ္ ဆု္ကးဆု္ဟွယ္ အွ္လု္စယ္ အု္ေခါဟ္က်ံင္ မု္အင္းတာင္သာ့ လု္ခါင့္
လု္ယာ့အုိ၀္ေဆ၀္ၟလွ္။ အု္ခါ့ယို၀္ လု္အု္ဖင့္လး ေဖွ္ထး links ဏွ္ ဍင္းလ၀့္ (Download) ေဏ၀္ၟဟွံင္ ေအဆံင့္ဏး႓းသာ ဖႜံဳဓ၀္ၟဆင္ထီ့ေျပဏွ္ ဆံင့္ဏးမာေဏ၀္ၟဆု္႓ံုးေဏ၀္ၟကို၀္ဟွာေဍလွ္။
တြ၀့္ဓ၀္ၟဆာ သယ္လု္ဖး…
(၁)သင့္ဃာဖါေဍာဟ္ ဖူ႔က်ာ္ ေဇာတ္ိက(ဏံင့္႓ို၀္တြါန္႕)
သာသနဓဇဓမၼာစရိယ၊ သာသနတကၠသီလမဟာဓမၼာစရိယ (M.A)
အဘိဓမၼပိဋကမဟာဌာနပါေမာကၡ မဟာဂႏၱ၀ါစကပ႑ိတ
အဂၢမဟာ၀ါစက ပ႑ိတ ဒုတိယပါေမာကၡခ်ဳပ္(သင္ၾကား)
ႏုိင္ငံေတာ္ပရိယတၱိသာသနတကၠသိုလ္၊ကမၻာေအး၊ရန္ကုန္။
ဓ၀္ၟအု္ေခါဟ္တင္ အု္မိင္...သာၟ(Mind)
Download Here
Download(သင့္ဃာ့ေဇာတိက)
(၂)မာန္နာဲဥာေဏာဒယ (ခု္လုိ၀္တြါန္႕)
B.A (Buddhism) Sri lanka.
ဓ၀္ၟအု္ေခါဟ္တင္ အု္မိင္...(မႝီၟလုိင့္ဃွဲဳိ ဓ၀္ၟေဟွ၀္ေျပ)
Download Here
Download(၁)(မာန္နာဲဥာေဏာဒယ)
Download(၂)
Download(၃)
Download(4)
Download(5)
ဆု္ထံင္ဏါင္း။ ။ လု္သင့္ဃာ့ဖါေဍာဟ္ဖူ႔က်ာ္ေဇာတိက ခ၀့္ အွ္ယာင္အု္ေခါဟ္က်ံင္ မု္ဍဳဂ္လင္ ကု္ဆာ.ဓ၀္.ယုိ၀္
အင္းကိင္ကႜဳ္ဟွး႓း မူၟက်ာ္ ထံင္ယုိ၀္လု္ဆင့္ ေဆ၀္ၟလွ္ ကု္ဆာက်ာ္….။
ယွဴးမုက္႓ွ္ယ၀့္ အွ္ဆံင္းအွ္ခႜါင့္လာၟကို၀္ဟွာေဍဆာ္….။
Monday, May 3, 2010
သိမွတ္ဖြယ္ရာ ကရင္ယဥ္ေက်းမွဳအျဖာျဖာ အပိုင္း(၂)
ဘုိးဘုိးနတ္ကို ကရင္ဘာသာျဖင့္ `ဖူ႔ပါဒုိး´ ဟုေခၚၾကသည္။ ဗုဒၶဘာသာကိုးကြယ္ေသာ ပိုးကရင္၊ စေကာကရင္မ်ား ကိုးကြယ္ပသၾကသည္။ ရုကၡစိုးနတ္ ဟုလည္း ေခၚၾကသည္။ တစ္ႏွစ္လွ်င္(၃) ၾကိမ္ ပူေဇာ္ပသၾကသည္။တခ်ိဳ႕မွာ သက္သတ္လြတ္ အစားအစာျဖင့္ ကန္ေတာ့၍ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ၀က္၊ ဆိတ္၊ အရက္မ်ားျဖင့္ ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ၾကသည္။ ၀က္သားျဖဴျဖင့္ ကန္ေတာ့၍ မရပါ။ နတ္ကိုးကြယ္မွဳမ်ားတြင္
စည္းကမ္းလြန္စြာၾကီးသည္။ ရုိေသမွဳ၊ ကိုင္းရွိဳင္းမွဳရွိရသည္။ ေတြ႔ရာစကားေျပာ၍ မရပါ။ ကရင္ျပည္နယ္ အႏွံ႕အျပားတြင္ ယခုထက္တုိင္ ဆက္လက္က်င့္သံုးေနဆဲျဖစ္သည္။နတ္စားျခင္းသည္ လူတိရိစၧာန္တုိ႔ ေရာဂါကင္းေ၀း၍ ဆန္ေရစပါးျဖစ္ထြန္းသည္။ စီးပြါးတုိးတက္၍ အႏၱရာယ္ကင္းသည္ဟု ယံုၾကည္ၾကသည္။
(ခ)ဗုဒၶဘာသာယံုၾကည္ကိုးကြယ္မွဳ
ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ကရင္ျပည္နယ္၊ ျမစ္၀ကြ်န္းေပၚေဒသႏွင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံအႏွံ႕အျပားတြင္ ေနထုိင္ၾကသည္။
ကရင္ျပည္နယ္တြင္ ပိုးကရင္ႏွင့္ စေကာကရင္အခ်ိဳ႕သည္ ဗုဒၶဘာသာကို သက္၀င္ယံုၾကည္ၾကသကဲ့သို႔ ဧရာ၀တီတုိင္းရွိ ပိုးကရင္ႏွင့္ စေကာကရင္အခ်ိဳ႕တုိ႔သည္လည္း ဗုဒၶဘာသာကို ကိုးကြယ္ယံုၾကည္ၾကသည္။
ေကာ့ကရိတ္ျမိဳ႕နယ္၊ဘားအံျမိဳ႕နယ္၊ လွိဳင္းဘဲြ႕ျမိဳ႕နယ္အတြင္းသို႔ ဗုဒၶဘာသာသည္ ဦးစြာ၀င္ေရာက္လာသည္ဟု ယူဆလွ်င္ မမွားႏုိင္ေပ။
ဘုိးေတာ္ အဥၥနမင္း ျဖိဳခြင္းသကၠရာဇ္ ၈၈-ခုႏွစ္တြင္ ဇယ်ျမိဳ႕ကို တည္ေထာင္ခဲ့သည္။ ထုိျမိဳ႕ကို တည္ေထာင္ခဲ့သည္မွာ မြန္လူမ်ိဳး တိႆသကၠမင္းျဖစ္သည္။ ထုိမင္းသည္ ကရင္အမ်ိဳးသား ဗ်ညားအိႏၵာ ဆုိသူကို အိႏၵာေသနရာဇာဘဲြ႕ေပး၍ မင္းေျမွာက္ခဲ့သည္။ ဗ်ညားအိႏၵာလက္ထက္တြင္ ဇယ်ျမိဳ႕ကို ပိုင္သေရာင္ဒံု ´တခါးျမိဳ႕` ဟု ေျပာင္းလဲမွည့္ေခၚခဲ့သည္။ ထုိအခ်ိန္တြင္ မြန္လူမ်ိဳးတုိ႔သည္ ဗုဒၶဘာသာကို သက္၀င္ယံုၾကည္ေနၾကျပီး ျဖစ္သည္။
ကရင္ႏွင့္ မြန္တုိ႔သည္ တစ္ေသြးတစ္သားတည္း ျဖစ္ေနေသာအခ်ိန္ျဖစ္၍ ဗုဒၶဘာသာသည္ ထုိအခ်ိန္ကပင္ အျမစ္တြယ္ေနျပီးျဖစ္ေၾကာင္း မွန္းဆႏုိင္ပါသည္။ သို႔ရာတြင္ ဦးနႏၵမာလာ ဘြဲ႕ခံ ဘုန္းေတာ္ၾကီးသည္ ခရစ္ႏွစ္ ၁၇၃၈-ခုတြင္ အင္း၀သို႔ သြားေရာက္၍ ပါ႒ိ ပိဋကတ္ေတာ္မ်ားကို သင္ၾကားတတ္ေျမာက္ခဲ့ျပီး အင္း၀ရွိ သာသနာပိုင္ထံမွ ဘြဲ႕တံဆိပ္ေတာ္မ်ား ရရွိခဲ့သည္။ဗုဒၶဘာသာစာေပမ်ားကိုလည္း ကရင္ဘာသာျဖင့္ သင္ၾကားပို႔ခ်ေပးသည္။ ဆရာေတာ္အား ၾကိဳဆုိရာတြင္ အသံုးျပဳခဲ့ေသာ ဆင္စြယ္(စြယ္စံု) သည္ ယခုအခါ ကရင္ျပည္နယ္ယဥ္ေက်းမွဳျပတုိက္တြင္ ျပသထားသည္။ ေလ့လာစရာ ေရွးေဟာင္းယဥ္ေက်းမွဳ တစ္ရပ္အေနျဖင့္ ယေန႔တုိင္ တည္ရွိခဲ့သည္။
(ဂ)ကလကုရေသ့ဂုိဏ္း
ကရင္ျပည္နယ္ရွိ ဘားအံျမိဳ႕နယ္၊လွဳိင္းဘဲြ႕ျမိဳ႕နယ္၊ ေကာ့ကရိတ္ျမိဳ႕နယ္၊ ၾကာအင္းဆိပ္ၾကီးျမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္
အမ်ားဆံုးေနထိုင္ၾကျပီး တရားေတာ္ႏွင့္ အက်င့္သိကၡာကိုအေျခခံ၍ ေစာင့္ထိန္းၾကသည္။ ငါးပါးသီလကို အေလးထားကာ ယေန႔တုိင္ ရုိးရာ၀တ္စံုမ်ားကို ၀တ္ဆင္ေနၾကဆဲျဖစ္သည္။ ေကာ့ကရိတ္ျမိဳ႕နယ္ ရွိ ထင္ရွားလွေသာ ပြဲေတာ္မ်ားတြင္ မီးပံုပြဲသည္ တစ္ခုအပါအ၀င္ျဖစ္သည္။ တပို႔တြဲလျပည့္ေန႔တြင္ က်င္းပၾကသည္။ ၄င္းပြဲေတာ္ကို ဦးေဆာင္က်င္းပသည္မွာ ရေသ့ဂိုဏ္းကို ကိုးကြယ္ေသာ ဂုိဏ္းသားမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ ၄င္းရေသ့သည္ ငယ္စဥ္ကာလမွစ၍ သက္ဆံုးတုိင္ သီလသမာဓိျပည့္စံုေအာင္ က်င့္ၾကံျပီး ဖန္ရည္စြန္းေသာသကၤန္းကို သက္ဆံုးတုိင္ ၀တ္ဆင္ခဲ့သည္။
(ဃ) ခရစ္ယာန္ဘာသာ
ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားအနက္ ေဒါက္တာဂ်က္ဆင္၏ တပည့္ျဖစ္သူ ဦးသာျဖဴသည္ ၁၈၂၈-ခုႏွစ္ ေမလ(၁၆) ရက္ေန႔တြင္ ထား၀ယ္ျမိဳ႕၌ ပထမဆံုး ႏွစ္ျခင္းခံခဲ့ရေသာ ကရင္ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္တစ္ဦးျဖစ္သည္။ ၁၈၂၈-ခုနွစ္မွ ၁၈၇၈-ခုႏွစ္အတြင္း ေမာ္လျမိဳင္၊ ပုသိမ္ခရုိင္၊ ေတာင္ငူနယ္မ်ားသို႔ သြား၍ သာသနာျပဳခဲ့သည္။ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားအတြင္း ခရစ္ယာန္သာသနာျပဳ ဂုိဏ္းေပါင္းစံု ရွိပါသည္။ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ဧရာ၀တီတုိင္း၊ ရန္ကုန္တုိင္း၊ ဘားအံျမိဳ႕နယ္၊ သံေတာင္ျမိဳ႕နယ္၊ ဖာပြန္ျမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ အမ်ားဆံုးေနထုိင္ၾကသည္။ စေကာကရင္အမ်ားစုမွာ ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္မ်ားျဖစ္ၾကသည္။ ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္တုိ႔သည္ နတ္စားျခင္းစေသာ ကိစၥရပ္မ်ားကို ယံုၾကည္ကိုးကြယ္မွဳမရွိပါ။
(င)လဲကယ္ဘာသာ
လဲကယ္ဘာသာကို ၁၈၆၁-ခုႏွစ္တြင္ ႏွစ္ျခားေက်းရြာ၌ စတင္တည္ေထာင္ခဲ့ၾကသည္။ လဲကယ္ဘာသာ၀င္တုိ႔
သည္ ရုပ္တု၊ ရုပ္ပြါး၊ စြယ္ေတာ္မ်ားကို ကိုးကြယ္ျခင္းမရွိပါ။ အရိယာဘုရားေလာင္းအား ကိုးကြယ္ၾကသည္။ ဗုဒၶဘာသာႏွင့္ ပတ္သက္ေသာအလွဴပြဲမ်ားႏွင့္ သာေရးနာေရးကိစၥရပ္မ်ားတြင္ ၀ိုင္း၀န္းကူညီၾကသည္။ ၎တုိ႔သည္ ဗုဒၶဘာသာႏွင့္ မတူညီေသာ အခ်က္မွာ အရိယာဘုရားေလာင္းက ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ ပိဋကတ္ေလးပံုကို ေပးအပ္သြားသည္ဟု ယံုၾကည္ၾကျခင္းသာ ကြဲျပားမွဳရွိျပီး ငါးပါးသီလႏွင့္ ပါရမီ(၁၀)ပါးကို အထူးလုိက္နာက်င့္သံုးၾကသည္။ ၎တုိ႔တြင္ ၾကက္ယက္စာျဖင့္ ေရးသားထားေသာ က်မ္းေပါင္း (၂၆) က်မ္း ရွိသည္။ ယခုအခါ လူအနည္းစုအျဖစ္သာ က်န္ရစ္ခဲ့သည္။
(စ)ျဗဟၼစိုရ္ဂိုဏ္း
ျဗဟၼစိုရ္ဂုိဏ္းမွာ ခရစ္ယာန္တရားေတာ္၊ ဗုဒၶဘာသာအယူ၀ါဒႏွင့္ ကရင့္ရုိးရာဓေလ့မ်ား ေပါင္းစပ္ထားေသာ အယူ၀ါဒဂုိဏ္းျဖစ္သည္။ေရႊက်င္နယ္၊ အေရွ႕ဖာပြန္ေဒသတြင္ ဖုိးပိုက္ဆံမွ စတင္တည္ေထာင္ခဲ့ျပီး ေစာဒါေမဖုိးမင္းက ၎၏သား ဂြ်န္ဆင္ဒီဖုိးမင္းႏွင့္ ေသာင္ဇင္၏အစ္ကို ဂြ်န္ဆင္ဖုိးမင္းက ဆက္လက္ဦးေဆာင္သည္။ ေတာင္ေပၚေဒသရွိ ဂဲဘားႏွင့္ ပေဒါင္လူမ်ိဳး၊ ေအာက္ျမန္မာျပည္ စေကာကရင္အခ်ိဳ႕ ယံုၾကည္ၾကသည္။ေမွာဘီတြင္ ဂုိဏ္းဌာနခ်ဳပ္ရွိသည္။ ဗုဒၶဘာသာတရားေတာ္ႏွင့္ ခရစ္ယာန္တရားေတာ္တုိ႔ကို မိရုိးဖလာဓေလ့အေပၚ အေရာင္တင္ျပီး တီထြင္ထားေသာ ေဒသအလုိက္ အဖြဲ႔ငယ္ ဂုိဏ္းဂဏမ်ားလည္း မၾကာခဏ ေပၚလာတတ္သည္။
စာေပႏွင့္ စကားအုပ္စုမ်ား
ကရင္စာေပသည္ ယဥ္ေက်းမွဳတြင္ က်မ္းတစ္ဆူအေနျဖင့္ မွတ္တမ္းတင္ထားခဲ့ျခင္း မရွိခဲ့ေပ။ ကရင္စာေပကို ပထမေခတ္အေနျဖင့္ ေရွးပေ၀သဏီမွ ၁၈၃၇-ခုႏွစ္အထိကာလကို သတ္မွတ္ခဲ့သည္။ ထုိေခတ္သည္ ဘာသာစကားႏွင့္စာေပကို ႏွဳတ္အားျဖင့္မွတ္တမ္းတင္ခဲ့တာေၾကာင့္ လကၤာေခတ္ဟု ေခၚဆုိႏုိင္သည္။
ဒုတိယေခတ္ကို ၁၈၄၇-ခုႏွစ္မွ ၁၉၆၄-ခုႏွစ္ကာလကို သတ္မွတ္ရေပမည္။ စက္တင္ပံုႏွိပ္ေသာေခတ္ျဖစ္ျပီး လကၤာဖြဲ႔ဆုိ သီကံုးျခင္းထက္ စကားေျပအေရးအသားမ်ားတြင္ လႊမ္းမုိးေသာေခတ္ျဖစ္သည္။ တတိယေခတ္ကို ၁၉၆၄-ခုႏွစ္ စတင္သည္ဟု သတ္မွတ္ရမည္။ အင္း၀ေနျပည္ေတာ္၌ ရဟန္းခံ၍ ကရင္ျပည္နယ္၊ ဘားအံျမိဳ႕နယ္၊ ဂ်ိဳင္းေက်ာင္း၌ သီတင္းသံုးခဲ့ေသာ ဆရာေတာ္ ဖူ႔တာမိိုက္(ဦးနႏၵမာလာ)သည္ ၁၇၅၀-ခုနွစ္တြင္ မြန္အကၡရာကိုအေျခခံ၍ ဗ်ည္းသရ အကၡရာမ်ားကို လုိတုိးပိုေလွ်ာ့ျဖင့္ တီထြင္ခဲ့ျပီး ဗိႏၵဳေတာ္က်မ္းကို ေပေပၚ၌ ေရးသားခဲ့သည္။ပထမေခတ္တြင္ စေကာကရင္၏ ခရီဖုိး အမည္ရွိ စာေပနည္းစနစ္ရွိသည္ဟု ဆုိသည္။ စာေပ အေရးအသားမရွိဘဲ ရာစုမ်ားစြာကို ေက်ာ္ျဖတ္လာေသာ စာေပနည္းပညာတစ္ရပ္ရွိသည္ကို တိက်ခုိင္လံုစြာ ေျပာဆုိႏုိင္ေပသည္။
ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔၏ ဒ႑ရီတစ္ခုတြင္ ေဖာ္ျပသည္မွာ ေရွးယခင္က ကရင္စာေပ ရွိခဲ့ဖူးသည္။သားေရေပၚတြင္ ေရးသားထားေသာ စာ ျဖစ္သည္။ စနစ္တက် သိမ္းဆည္းထားျခင္း မရွိသျဖင့္ ေပ်ာက္ကြယ္သြားသည္ဟု ဆုိ၏။ ယေန႔ ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔၏ စာေရးနည္း (၉) မ်ိဳးထက္မနည္း ရွိသည္။ ၎တုိ႔အနက္ မြန္-ျမန္မာအကၡရာကို
မွီး၍ တီထြင္ထားေသာ ကရင္စာေရးနည္း (၄) မ်ိဳးႏွင့္ ေရာမအကၡရာျဖင့္ တီထြင္ထားေသာ ဒူးဂဏန္းစာေရးနည္း အပါအ၀င္ (၄) မ်ိဳးကို ေအာက္ပါအတုိင္း ခြဲျခားေဖာ္ျပႏုိင္သည္။
(၁) မြန္အကၡရာကို အေျခခံသည့္ ပိုးကရင္စာေပ၊
(၂) ျမန္မာအကၡရာကို အေျခခံသည့္ ပိုးကရင္စာေပ၊
(၃) ျမန္မာအကၡရာကို အေျခခံသည့္ စေကာကရင္စာေပ၊
(၄) ျမိဳင္သာယာဆရာေတာ္ျပဳစုေသာ စေကာကရင္စာေပ၊
(၅) ဖာပြန္ျမိဳ႕နယ္ စေကာကရင္စာေပ၊
(၆) ဦးဘထြန္း တင္ျပျပဳစုေသာ စေကာကရင္စာေပ၊
(၇) ဒူးဂဏန္းႏွင့္ ပိုးကရင္ (လုိက္ေဆာင့္ေ၀ွ႔) ၾကက္ယက္စာေပ၊
(ဂ) ဗရင္ဂ်ီဘာသာ သံေတာင္ေျမာက္ပိုင္း ကရင္သင္ပုန္းၾကီး၊
(၉) ပအုိ၀့္အမ်ိဳးသားမ်ား၏ သင္ပုန္းၾကီး (ယခုအခါ ပအုိ၀့္လူမ်ိဳးမ်ားအား ကရင္အမ်ိဳးအႏြယ္တြင္ ထည့္သြင္းထားျခင္းမရွိပါ။)
ယခုလက္ရွိ သံုးစြဲေနေသာ ကရင္စာေပမ်ားမွာ….
(၁) မြန္အကၡရာကို အေျခခံေသာ ပိုး(အေရွ႕) ကရင္စာေပ၊
(၂) ျမန္မာအကၡရာကို အေျခခံေသာ စေကာကရင္စာေပ၊
(၃) ျမန္မာအကၡရာကို အေျခခံသည့္ ပိုး(အေနာက္) ကရင္စာေပ ဟူ၍ ျဖစ္သည္။
(က) မြန္အကၡရာကို အေျခခံသည့္ ပိုးကရင္စာေပကို ေအဒီ ၁၀၅၇ -ခုႏွစ္ ပုဂံျပည့္ရွင္ အေနာ္ရထာမင္း သိမ္းပိုက္ လုိက္သည္ႏွင့္ ႏွစ္ေပါင္း ကိုးရာခန္႔က စတင္ေပၚေပါက္သည္ဟု အဆုိရွိသည္။(သုေတသနျပဳဆဲ)။
အခ်ိဳ႕မွာ ၁၇၅၀-ခုႏွစ္တြင္ ဖူ႔တာမုိက္ ျပဳစုမွဳမွ ျဖစ္ေပၚလာသည္ဟု ကြဲလြဲမွဳရွိသည္။
(ခ) စေကာကရင္စာေပမွာ ၁၈၃၂-ခုႏွစ္ ေဒါက္တာ ဂ်ိဳနသန္၀ိတ္၏ ခရစ္ယာန္သာသနာ ျပန္႔ပြါးေဆာင္ရြက္ရာမွ ေပၚေပါက္လာခဲ့သည္။
(ဂ) ျမန္မာ အကၡရာကို အေျခခံသည့္ ပိုးကရင္စာေပမွာ ၁၈၅၂-ခုႏွစ္ ေဒါက္တာ အယ္လ္ဘေရတန္မွ ျမန္မာအကၡရာကို မွီး၍ ေရးသားခဲ့သည္။
ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါဦးမယ္…။
Tuesday, April 6, 2010
ေလာတ္ကုဲိဖံင္းပႝာ.မိင္

ဆု္ေလာတ္ကုိဲဖံင္းပႝာ.မိင္ယို၀္ မြာဲေ၀႔ေဖါဟ္သး ဆု္ႏိုင္႔ဆာသယ္ ဆု္ိေလာတ္ကုဲိလွ္။ အု္ယွာထုက္ ထီသုိ၀္ေအအွ္ ဏင္ၟႏုဲိံ႔ဟ႔ွာ ဃွဳိ၀္းဟွာသီးမေလာတ္ကုဦေသွ္ေ၀႔လွ္။ေဖါဟ္သး ေေပ၀္႔႓းဍာလု္ဖး ဆု္ေက၀္လင္ထ ဆိင္႔ခြင္၀င္ဍင္ဖုိင္ဏွ္ လင္အွ္ကံင္း
ေထာ၀္ခါင္႔ေ႓႔ ပႝာဏွ္သုိ၀္လွ္။ ဆု္ိလု္ပႝာၟသီးယို၀္ ေအဍးခံင္သႝာသယ္ဏွ္တာၟ ပႝာၟေမာ၀္၊ ပႝာၟေဖါဟ္၊ ပႝာၟယွာၟလု္ဖးဏွ္ အွ္ေကွ္ေ၀႔ လု္အု္ေတာ၀္ၟဖုိင္ဟွံင္ ပႝာၟေမာ၀္ဏင္႔ ၊ ပႝာၟဖါ႔ဖႜံင္၊ ပႝာၟဖါ႔ထီး.လု္ဖးဏွ္ အွ္ေထာ၀္ခါင္႔ဟွဟွလွ္။
ေခ၀္႔ ဖူထင္႔သယ္ ေအဟွယ္႔လင္ဏွ္ တ၀္ေဍဏု္္ ဏု္႓းေမ၀္.၊ တ၀္ေဍယု္ ယ္ု႓းေမ၀္၊ ေမ၀္လု္ဍဴ လု္ႏုိင္႓း ႓းေမ၀္ဆုိင္ ဏီ႔ဍဴသုိင္႔ဍဴလွ္။ ဖႜံဳဆုိဒ္ေဖါဟ္သီးယုိ၀္ ဍးေလာဟ္ဍးဍဳံင္ေဏ၀္ၟေ၀႔ ပႝာၟမိင္ အွ္ကုံေထာ၀္ခါင္႔ဏွ္ ေလာတ္ကုဦဍဳံင္ေ၀႔ ပႝာၟဏွ္လွ္။ စင္ၟ႓ုိ၀္ ေက၀္လင္ဆိင္႔ခြင္၀င္ဍင္ ဖါလာဲဟွံင္ ေဖါဟ္သးကဲပႝာၟမိင္လု္ဖး လင္အွ္ကုံဆိင္႔ခြင္ဖုိင္ ေထာ၀္ခါင္႔ဟွဟွ အွ္ခုိ၀္လင္ေ၀႔ သႝာဏွ္လွ္။ ဆု္ကဲေခ၀္႔ ဆု္ကဲဖူထင္႔ဏွ္ဍ၀္ မု္ေလ၀္ဖံင္းအင္း ပႝာၟမိင္ဏွ္တာၟခါခႜိက္ထင္း ႏုက္လင္ဆိင္႔ခြင္ဖုိင္ လယ္ဖံင္းပႝာၟမိင္ဏွ္လွ္။
ပႝာၟမိင္ဟွယ္႔ေယွာ၀္႔ေမ၀္တာၟဆူထာင္သာ ပႝာၟမိင္ထာင္အွ္ကုံထာင္တာၟ ႏုက္လင္ ဆိင္႔ခြင္ဖုိင္ လယ္ဖံင္းပႝာၟမိင္လွ္။ စါင္းထင္းေအထႜဳိင္႔ခြိက္ဆိင္႔ခြင္ဏွ္ပႝာၟမိင္လံင္ေမ၀္႓းလုိင္ေအးလွ္။ဖံင္းေဏ၀္ပႝာၟမိင္ က်ဳဂ္ေလံထင္း ေအထႜဳိင္႔ဆိင္႔ခြင္ဏွ္ မြာဲေ၀႔ပႝာၟမိင္က်ာဏွ္လွ္။ႏုက္လင္ဆိင္႔ခြင္ဖုိ္င္ဏွ္ ပႝာၟမိင္ဆာၟ ဏီ႔ဟွာ သုိင္႔ဟွာ ေယွာ၀္႔ေမ၀္ကံင္းေ၀႔ ပီပူပါဏွ္လွ္။ တုင္ၟဆာ႔ကဲဆု္ဖံင္းပႝာၟမိင္ဆာဏွ္ပႝာၟမိင္ေမ၀္႓ုိ၀္ေမ၀္ေမ၀္တုင္ၟကု္ဆုဂ္တာ္တာ္က်ဳဂ္ေလံဆံင္းေဏ၀္ၟ ပႝာၟမိင္ ေအထႜဳိင္႔ဆိင္႔ခြင္ဏွ္ ႏုိင္ေ၀႔လွ္။
အွ္ဆိင္႔ခြင္ဖုိင္ ပႝာၟမိင္လု္ဖး ဖံင္းက်ဳဂ္ေလံေဏ၀္ ထံင္အု္လုက္ဏွ္ မြာဲေ၀႔အု္ႏုိင္လွ္။ ႓းကုိ၀္ဖုိင္႔ ကုိ၀္ဖုိင္႔ လင္ဖံင္းပႝာၟမိင္ ပႝာၟမိင္ေမ၀္ိဆုိင္ ကီးထာ္ စူးေေခါဟ္ သာဏာ႔ ေမံသးသယ္ ႓းထာ္ ေယာ၀္ထင္း ႓းတုင္ၟက်ာပႝာၟမိင္သီး အွ္ကုိ၀္ဖုိ္င္႔ ကုိ၀္ဖုိင္႔ေဆ၀္ၟလု္။ အးထုက္ဏွ္ မြာဲေ၀႔လု္အု္ဖံင္းပႝာၟမိင္ ေဏ၀္လုက္ႏုိင္ေ၀႔ဏွ္လွ္။
စ၀္အဲဆုိဒ္ (႓ုံးကု္တိက္)
Sunday, March 28, 2010
“ေထာဟ္ဃွံင္လ္ုေဏ၀္ၟ”
ယု္အဲထုက္ ပု္ဖႜဳံထီ့ခါန္ၟ
အွ္႓ုဂ္ထတယ္ခြဲြါက႟င္
လု္႓ုဂ္လု္ယာင္ဍဳံထု္အင္
မိင္ဖႜဟ္သွ္ဖႜာထုိင့္ေကာ၀္ၾကင္။
ကၞ၀့္ေယွာတ္ထီ့ဖါန္သႜာ
အင္းလူၟယွံင္မုက္သုင္းမိင့္သာ
ဖႜဳံယွင္ေဖါဟ္ဍဳံဌာန့္လင္ၟဍာ
မြာဲတု္ယွာၟ ယွဴးမုက္လု္ဖါ။
ဆု္ယ၀္ထင္းေအထံင္အု္ခါ့
လီဟွယ့္အူး ခႜိင္းယွဴးလု္သာ
လု္မုဂ္ဍင္ ဆိင္းဃွီးသႜာ
က်ာ္ၾသီ့အွ္ထုိင္ၟလုိဒ္ၟကါ။
ထုိင့္ဖူ၀ဲါ ပု္ဖႜဳံေဍယွင္
မာဆိက္ မာဃွဳဂ္အွ္လု္ဏင္
ပု္တာ တု္၀ယ့္ ဆိက္လင္က်င္
သုင္း႓ူးဖႜာ္႓ူး မုက္ကုိ၀္႓ႜင္။
ေအထံင္ဍ၀္ထီ့ခါန္ၟမူၟဏီ
ဆု္ဃွီ႔ဆု္လာ တုံၟထုင္းလီၟ
ၿပိဳင္ဃွံင္ပါမုက္လံင္ေဍခီၟ
ပု္ယွာၟခႜဳိ၀္ထ၀္ၟလု္အု္၀ီၟ။
ကုဂ္႓ူးဟွံင္ ဏိင္းသင့္ေအထံင္
ဖႜဳံယွင္ေဖါဟ္ဟွယ့္ထာင္ဍးခံင္
ေဍာဟ္ထင္းေကႜာဟ္ဏိင္းသင့္ပၱံင္
ထုင္းလီၟတုံး ပါမုက္အွ္ယွံင္။
ထာသု္၀ၚ(ထီ့၀ါန္ၟရ၀္)



